Ulysses babil kulesi(mi?)

Ulysses nerden başlamalı,nasıl anlatmalı.
Kitabın iç kapağında yazdığı gibi herkesin bildiği ama kimsenin okuyamadığı(daha önce çevrilemediğinden),Ulysses hakkında bende bir çok şey duymuş ve okumuştum.Kitabın iç sayfalarını açıp da okumaya başladığımda başıma ne büyük bir iş aldığımı hemen anladım.
Joyce’un anlatımında göze çarpan ilk şey ayrıntılara verdiği önem.Karakterlerin kullandığı eşyalardan tutunda,üstlerindeki kıyafetlerden,bulundukları mekana o kadar çok ayrıntıyı anlatıyor ki ,siz sanki onları okumuyorsunuz da gözünüzle görüyorsunuz hissine kapılıyorsunuz.Ama buna bağlı olarak ‘’kitabın sonuna geldiğinde okur kitaptaki karakterler hakkında binlerce gerçeği biliyor ama onları tanımıyor.Ulysses’te okura sadece karakterlerin ne yaptığı,hangi koşullarda yaşadığı anlatılıyor.Örneğin tuvalete iki kez gittiklerini biliyorsunuz,okudukları bütün kitapları öğreniyorsunuz,oturduğu kalktıklarında tam olarak hangi konumda bulunduklarını biliyorsunuz,ama onları tanıdığınızı hissetmiyorsunuz.Sanki Joyce onların üzerine bir mikroskop veya büyüteç tutmuş.’’(tırnak içindeki sözler Richard Burgin’in Borges ile Söyleşi(metis yayınları) adlı kitabında ki Jorge Louis Borges’in Ulysses hakkında ki görüşüdür.)Alıntıyı aldım çünkü benim dilimin ucuna gelip de kelimelere dökemediğim şeyi Borges(büyük yazar)’in çok güzel dile getirmesi.
Ulysses’in bir bölümünde(11. bölüm) Joyce okura okumaya başlıyacağı bölüm hakkında küçük ipuçları içeren ilk bakışta okura anlamsız ve saçma gelen kesik kesik cümlelerden oluşan 1-2 sayfalık bir metin veriyor.Bu metnin devamında ilgili bölüm okunmaya başlandığında ilk başta anlamsız gelen cümlelerden oluşan o bölümün içinden alınmış belli başlı kelimeler topluluğu olduğu anlaşılıyor.Bu aslında bir oda orkestrasının repertuarında ki parçaları çalmaya başlamadan önce enstrümanlarını akord ederken çıkardıkları seslere benziyor.Joyce’un kendi şiirlerini çok sevdiği oda orkestrası müziğine göre bestelediği biliniyor.Belki de bu Joyce’un müziğe edebi bir şekilde göndermesidir.Ya da edebi bir metnin müzikal bir şekilde yazılması mı demek lazım.
Ulysses’ anlayarak okuyan(yazan) sadece Joyce olsa gerek.Çünkü kitabın içinde sadece Joyce’un anlamlarını bildiğini sandığım bir çok gönderme var.Bu da Ulysses’i tam olarak anlamanın imkansız olduğunu gösteriyor.
Gerçekten Ulysses’i okumak başlı başına bir uğraş.Ulysses’i okumak için zaman,bilgi ve en önemlisi sabır gerekiyor.Ne olursa olsun okunması gereken en önemli eserlerden biri.Yazının başlığı Ulysses bir babil kulesi(mi?) diye yazdım,babil kulesi mi onu tam olarak bilemiyeceğim ama bir dil kulesi olduğu kesin.Birde belki daha sonra Laurence Sterne ün Tristram Shandy Beyefendinin Hayatı Ve Görüşleri adlı kitabıyla ilgilide yazı yazarım.Kullanıcı adım zaten kitaba atıftır.İyi okumalar